15 Không mua bán cổ phiếu thường xuyên, lúc thị trường tăng giảm đột ngột càng phải ít động tay
Hộ Mỹ thập niên 1990 mua bán dày nhất mỗi năm chỉ lãi 11,4%, cả thị trường lãi 17,9%, phần chênh chủ yếu là chi phí mua bán. Ở TQ, đợt tăng giảm đột ngột 2014 đến 2015, 85% hộ tài khoản nhỏ nhất mua bán quá dày. So với giữ yên, họ kiếm ít hơn 250 tỷ nhân dân tệ, khoảng ba phần mười vốn.
Xem chi tiết
- Chi phí
Không tốn tiền. Phần khó là cứ thấy có tin là muốn động tay, và khi người khác đều đang kiếm tiền thì muốn chạy theo bỏ thêm tiền. Bạn phải nhịn được.
- Lợi ích
Nghiên cứu này xem 66.465 tài khoản hộ gia đình ở các công ty môi giới phí thấp tại Mỹ, giai đoạn 1991 đến 1996. Nhóm giao dịch dày nhất có lợi nhuận quy năm 11,4%, nghĩa là bình quân mỗi năm lãi 11,4%. Cùng kỳ, cả thị trường lãi 17,9%, bình quân một hộ lãi 16,4%. Tỷ lệ quay vòng một năm của một hộ bình quân là 75%, nghĩa là trong một năm họ đổi mất ba phần tư số cổ phiếu trong tay. Lợi nhuận gộp (tiền lãi trước khi trừ phí) của nhóm giao dịch dày và nhóm không dày chênh rất ít. Vì vậy khoảng cách chủ yếu đến từ chi phí giao dịch trả khi mua bán (Mỹ, 1991 đến 1996). Số liệu ở TQ: nghiên cứu dùng dữ liệu tài khoản theo từng ngày của Sở Giao dịch Chứng khoán Thượng Hải, phủ toàn bộ khoảng 40 triệu tài khoản. Giai đoạn nghiên cứu từ tháng 7/2014 đến tháng 12/2015, tổng cộng 18 tháng. Trong 18 tháng này, chỉ số Thượng Chứng trước hết tăng hơn 150%. Chỉ số lên đỉnh 5.166,35 điểm ngày 12/6/2015, rồi tới cuối tháng 12 lại rớt 40%. Tài khoản hộ gia đình được chia bốn nhóm theo giá trị đầu kỳ. Nhóm nhỏ nhất chiếm 85% tổng số tài khoản hộ, nhóm lớn nhất chiếm 0,5%. Tổng giá trị cổ phiếu đầu kỳ của hai nhóm gần bằng nhau, lần lượt là 880 tỷ nhân dân tệ và 808 tỷ nhân dân tệ. Kết quả là nhóm 85% nhỏ nhất mất 250 tỷ nhân dân tệ vì giao dịch chủ động, còn nhóm 0,5% lớn nhất kiếm được 254 tỷ nhân dân tệ. "Mất" ở đây là so với việc cứ giữ yên không làm gì trong cùng giai đoạn thị trường đó. Mỗi con số bằng khoảng ba phần mười giá trị cổ phiếu đầu kỳ của nhóm mình, con số trước là 28%, con số sau là 31%. Để đối chiếu, hai năm rưỡi trước tháng 6/2014 thị trường tương đối bình lặng. Chọn ngẫu nhiên 18 tháng bất kỳ trong khoảng đó, chênh lệch cùng loại chỉ bằng 1% đến 3% giá trị đầu kỳ. Trong đợt thị trường này, tài khoản hộ bình quân khoảng ba tuần lại đổi hết một lượt cổ phiếu trong tay, một năm gần 18 lần (Thượng Hải, Trung Quốc, 2014 đến 2015; kỳ đối chiếu 2012 đến 2014)
- Mức chứng cứ
A
- Nguồn
Barber BM, Odean T (2000). Trading Is Hazardous to Your Wealth: The Common Stock Investment Performance of Individual Investors. The Journal of Finance 55(2):773-806. https://doi.org/10.1111/0022-1082.00226；An L, Lou D, Shi D (2022). Wealth redistribution in bubbles and crashes. Journal of Monetary Economics 126:134-153. https://doi.org/10.1016/j.jmoneco.2022.01.001；同文作者公开的工作论文稿（2021 年 10 月，国内数字按它逐字核对）. https://personal.lse.ac.uk/loud/AnLouShi.pdf
- Ghi chú
Chỉ tham khảo TQ: Dữ liệu Mỹ ở trên là của thập niên 1990. Cổ phiếu A ở TQ có cách tính hoa hồng và thuế tem khác, nhưng đạo lý "quay vòng càng nhiều, lợi nhuận cầm về càng ít" thì vẫn vậy. Đây không phải lời khuyên đừng mua cổ phiếu, và nghiên cứu ở TQ cũng không nói vậy. Nó tính rằng trong cùng một giai đoạn thị trường, hộ có tài khoản nhỏ càng giao dịch chủ động thì tiền càng chảy sang phía đối tác mua bán. Người kiếm được khoản tiền này cũng không phải các tổ chức, mà là nhóm cá nhân có tài khoản lớn nhất: thời gian đó khoảng chín phần mười khối lượng giao dịch của sàn Thượng Hải đến từ tài khoản cá nhân. Bảng 1 của nghiên cứu cho thấy con số này chiếm 87% khối lượng giao dịch hằng ngày. Câu "chín phần mười nhà đầu tư cá nhân lỗ tiền" lan trên mạng không tìm được thống kê chính thức để kiểm, nên mục này không dùng con số đó. Bạn có thể so tỷ lệ quay vòng: trong đợt thị trường này tài khoản hộ ở TQ một năm đổi gần 18 lần, còn hộ Mỹ một năm chỉ đổi ba phần tư. Những năm thị trường bình lặng thì chênh lệch này ở TQ chỉ một đến ba phần trăm, nên lúc cần nhịn nhất là khi thị trường nóng nhất. Nói trước: đây là cách nhìn, không phải lời khuyên đầu tư.